براي نجات تالاب اميركلايه، شعار كافي است!
گرچه عملیات بیلهای مکانیکی که به بهانه ایجاد کانال کمر به خشک کردن و نابودی بخش بزرگی از تالاب بستهاند، متوقف شده است، اما اگر همچنان بیتوجهیها به تالاب ادامه داشته باشد، پس از تالاب انزلی شاهد قرار گیری تالاب بینالمللی امیرکلایه نیز در فهرست مونترو (فهرست تالابهای در معرض نابودی) خواهیم بود.
تالاب بينالمللي اميركلايه لاهيجان از جمله سه تالاب بينالمللي گيلان است كه با توجه به سطح نسبتاً كم آن، طي سه سال گذشته طبق سرشماريهاي رسمي پذيراي بيشترين ميزان پرنده در ميان سايتهاي سرشماري گيلان بوده است. اين تالاب از سال 1975 ميلادي با مساحت 1230 هكتار در ليست تالابهاي بينالمللي (Ramsar Sites) قرار گرفت.
به گزارش خبرگزاري ایسنا، تالاب اميركلايه تاكنون بحرانهاي متعددي را پشت سر گذاشته و با بعضي از آنها هماكنون درگير ميباشد؛ بحران كمبود آب همچنان صدمات مهلك خود را بر اميركلايه وارد ميكند كه اثر مخرب آن بعدها مشخص ميشود. درست است كه از آب اين تالاب در گذشته براي مصارف كشاورزي استفاده ميشد، ولي در فصل زراعي جاري كشاورزان دو ماه جلوتر نسبت به استحصال آب اقدام كرده و با وجود خشكسالي متوليان كشاورزي و آبرساني هيچ اقدامي جهت آبرساني به مزارع از منبعي غير از تالاب نكردند. حتي جلسه شوراي تأمين نيز براي حفظ حق آبه تالاب نتيجهاي نداشت. نتيجتاً برخلاف سالهاي گذشته كه در پرآبي 5 متر و در كم آبي يك و نيم متر آب در تالاب وجود داشته، طبق بررسيهاي اخير، عمق آب به 10 سانتيمتر رسيده است، بهطوري كه حيات گياهي و جانوري تالاب درحال دست و پنجه نرم كردن با مرگ هستند.
بحران ديگري كه بر تالاب اميركلايه تحميل شده است، ورود بيلهاي مكانيكي توسط برخي ادارات و برخي اشخاص براي كانالكشي و دسترسي بيشتر به پهنه آبي تالاب و تصرف و تغيير كاربري اراضي آن بوده است كه در هر مورد اقدامات بازدارنده صورت گرفته و درحال پيگيري ميباشد.
در حال حاضر، بحران آتشسوزي نيز به عنوان يك عامل مخرب حلقهاي ديگر از عوامل تهديدكننده تالاب است كه موجب تخريب زيستگاه ميشود. لازم به ذكر است، نيزارها و درختزارهاي تالاب محل امن و مناسبي جهت لانهگزيني تعدادي از پرندهها و پستانداران و دوزيستان است.
رئيس اداره محيط زيست لاهيجان، گفت: طبق بررسيهاي بهعمل آمده، حدود 150 هكتار از نیزارهای اراضي تالاب بينالمللي اميركلايه كه در هفته گذشته طعمه حريق شده بود در آتش سوخت.
حسين مظلومي با اشاره به اين مطلب كه آتشسوزي حدود ظهر روز يكشنبه 3 شهريور از شاخه غربي شروع شد و اين اداره پس از اطلاع نسبت به شناسايي مكان دقيق آتشسوزي و بررسي راههاي دسترسي به مكان با حضور در منطقه، هماهنگي لازم را با مسئولين شهرستان و استان به صورت تلفني و تقاضاي كمك براي اطفاء حريق اقدام نمود، در گفتوگو با خبرگزاری ایسنا، اظهار داشت: بر اساس هماهنگيها، عليرغم اینكه دسترسي به مكان جهت اطفاي حريق غيرمتحمل مينمود، قرار شد از صبح روز دوشنبه عمليات مهار حريق شروع شود.
وي، افزود: متأسفانه صبح روز دوشنبه 4 شهريور حريق در شاخه شرقي اميركلايه اطلاع داده شد. به دليل نزديكي آتش در شاخه شرقي به تأسيسات سرمحيط باني اميركلايه، عمليات اطفاء حريق از همين شاخه شروع شد.
مظلومي عمليات اطفاء حريق را شامل جداسازي فيزيكي و آبپاشي عنوان كرد و تصريح نمود: حدود ساعت 20 روز دوشنبه با همكاري كارشناسان و محيط بانان اين اداره و آتشنشاني لاهيجان موفق به مهار حريق شديم كه همزمان متوجه توقف آتش در شاخه غربي شديم و برآوردها نشاندهنده سوختن حدود 150 هكتار از اراضي بوده است.
وي آتشسوزي را بر اساس نظر كارشناسي به صورت عمدي اعلام و متذكر شد: عموماً آتشسوزي عمدي كه در سالهاي گذشته نيز سابقه داشته، به منظور تسهيل در تصرف اراضي، دسترسي به پهنه آبي و ايجاد محل مناسب جهت فرود پرندگان زمستان گذران و زمينهسازي جهت شكار و زندهگيري آنان به روشهاي غيرقانوني از جمله نصب تورهاي هوايي صورت ميگرفت.
مظلومي، گفت: صرفنظر از اثر كودها، سموم كشاورزي و عوامل مخرب ديگر اثر همديگر را افزايش ميدهند، بهطوري كه خشكسالي خود باعث كم شدن حجم آب شده است، درحالي كه برداشت بيرويه آب كانالكشي و بازوسازي و حفر چاههاي متعدد بر آن اثر مضاعف داشته است.
وي، ادامه داد: خشكسالي تالاب باعث ايجاد شرايط بسيار حاد براي آبزيان و احتمال زياد حذف بعضي از آنها و آتشسوزي باعث تخريب زيستگاه پرندگان، دوزيستان و پستانداران شده و در مجموع عوامل مخرب كمر به مرگ تمام جوامع گياهي و جانوري بستهاند.
مظلومي با بيان اين مطلب كه اين اداره توانست با هماهنگي محاكم قضايي عمليات بيلهاي مكانيكي را متوقف نمايد، اما هشدارهاي زيستمحيطي درخصوص برداشت بيرويه آب كاملاً ناديده گرفته شد و متوليان آبرساني و كشاورزي هيچ اقدامي در اين زمينه انجام ندادند و چون منافع عامه مردم وجود دارد، تنها اقدام ممکن، ايجاد منابع ديگر جهت آبرساني به مزارع بوده است.
رئيس اداره محيط زيست لاهيجان در پايان درخصوص آتشسوزي تالاب اميركلايه، با توجه به محيط تالاب كه حدود 40 كيلومتر است، خاطرنشان كرد: تنها اقدامات حفاظتي مأمورين اين اداره كافي نيست، بلكه مردم نيز بايد در حفظ و صيانت از تالاب كه منافع خود آنها نيز در ميان است كوشا باشند و حفاظت از تالاب نياز به مشاركت همگاني دارد و این تنها يك شعار نيست، بلكه در واقع مسئولين و مردم بايد دست به دست هم دهند تا اين مهم محقق شود.
در حاشیه بازدید از تالاب بینالمللی امیرکلایه، یک کارشناس محیط زیست به خبرگزاری ایسنا، گفت: کشت اصولی برنج از مواردی است که باید مد نظر قرار گیرد، به گونهای که کشت اینگونه به صورت سازگار و همگام با محیط زیست باشد.
هادیپور، افزود: از راههای پیشنهادی میتوان به مبارزه بیولوژیک با آفات و همچنین عدم استفاده از کود و سم در روشهایی نظیر کشت توأم برنج و ماهی و یا برنج و اردک اشاره نمود، کودها و سموم مصرفی مستقیماً از طریق آبهای کشاورزی وارد تالاب شده و در بدن زیستمندان آن ذخیره میگردند. این درحالی است که موارد فوق طی فرآیند بزرگنمایی زیستی شدیداً برای سلامتی انسان و همچنین موجودات گوشتخواری که در رأس هرم انرژی و زنجیره غذایی قرار دارند، بسیار خطرناک و کشنده میباشد.
وی، گفت: از طرفی سوزاندن کاه بعد از دروی محصول، آلودگی شدید هوا، ورود گازهای گلخانهای به جو، آتشسوزیهای غیرقابل کنترل و ... را در پی دارد که حتماً باید مورد توجه قرار گیرند.
هادیپور فاصله تالاب امیرکلایه را از شهر لاهیجان 40 کیلومتر عنوان نمود و تصریح کرد: تالاب امیرکلایه زیستگاه گونههای ارزشمند و در خطر انقراضی همچون "شنگ" میباشد که اخیراً به دلیل آلودگیهای شدید حاصل از سموم کشاورزی، شکار غیرمجاز، جزیرهای شدن زیستگاه، خشک شدن تالاب، کمبود غذا، تجزیه زیستگاه و ... در فهرست سرخ IUCN میباشد. همچنین شنگها، Indicato یا شاخص سلامتی آبها هستند و نابودی آنها حاکی از نابودی تالابها میباشد.
وی، افزود: شرایط ایجاد شده در تالاب، حکایت از ایجاد بازخور مثبت (چرخه معیوب) دارد، به گونهای که شرایط برای تالاب لحظه به لحظه حادتر میگردد و صدای بلند زنگ نابودی تالاب به گوش میرسد.
این کارشناس محیط زیست، گفت: کشاورزی غیراصولی در حاشیه تالاب منجر به استفاده غیر اصولی از آب تالاب، تصرفات اراضی، ورود کشاورزی غیراصولی در حاشیه بیش از حد گیاهان، ایجاد زهکش، احداث چاه، کم شدن آب تالاب، صید غیرمجاز ماهیان، خشکاندن اراضی، خشک شدن تالاب و نهایتاً ایجاد آتشسوزیهای بزرگ و غیرقابل کنترل، همه و همه از مواردیاند که تالاب بینالمللی امیرکلایه را رو به نابودی کشاندهاند. در یک جمله میتوان گفت که تالاب بینالمللی و پناهگاه حیات وحش امیرکلایه دارای تمامی فاکتورهای تخریب تالابها میباشد!
وی با اشاره به اینکه این تالاب مجموعهای بسته (ایزولهشده) میباشد، اذعان داشت: با ایجاد دریچهای بتونی در محل خروج تالاب به سمت دریا (با هدف ذخیره آب)، مسیر مهاجرت ماهیان به سمت دریا و بالعکس قطع شده است. این درحالی است که ایجاد مکانهای امن برای تخمریزی ماهیان از جمله فواید مهم تالابها میباشد. همچنین احداث دیواره و پشتههای بلند گوناگون در حاشیه تالابها منجر شده تا دسترسی زیستمندان تالاب به نقاط مختلف غیرممکن گردد.
هادیپور، افزود: متأسفانه فرهنگ صحیح حفاظت از طبیعت و محیط زیست در بین مردم رواج ندارد؛ به گونهای که به حفاظت از زیستگاهها که در واقع بانکهای ژنتیکی ارزشمندی هستند توجهی نداریم.
وی حاشیه (محیط) تالاب امیرکلایه را تقریباً 40 کیلومتر عنوان کرد و افزود: زیاد بودن این منطقه با توجه به مساحت کم آن، باعث شده تا عوامل مخرب محیطی (انسان) و طبیعت بتوانند حیات تالاب را با خطر جدی روبهرو نمایند.
یادآور میشود، گرچه عملیات بیلهای مکانیکی که به بهانه ایجاد کانال کمر به خشک کردن و نابودی بخش بزرگی از تالاب بستهاند، متوقف شده است، اما اگر همچنان بیتوجهیها به تالاب ادامه داشته باشد، پس از تالاب انزلی شاهد قرار گیری تالاب بینالمللی امیرکلایه نیز در فهرست مونترو (فهرست تالابهای در معرض نابودی) خواهیم بود و این درحالی است که در استان گیلان به توسعه قطبهای گردشگری بها داده میشود، اما به راحتی داشتهها قربانی میگردند.
استان گیلان تنها دارای 3 تالاب بینالمللی است.
به گزارش خبرگزاري ایسنا، تالاب اميركلايه تاكنون بحرانهاي متعددي را پشت سر گذاشته و با بعضي از آنها هماكنون درگير ميباشد؛ بحران كمبود آب همچنان صدمات مهلك خود را بر اميركلايه وارد ميكند كه اثر مخرب آن بعدها مشخص ميشود. درست است كه از آب اين تالاب در گذشته براي مصارف كشاورزي استفاده ميشد، ولي در فصل زراعي جاري كشاورزان دو ماه جلوتر نسبت به استحصال آب اقدام كرده و با وجود خشكسالي متوليان كشاورزي و آبرساني هيچ اقدامي جهت آبرساني به مزارع از منبعي غير از تالاب نكردند. حتي جلسه شوراي تأمين نيز براي حفظ حق آبه تالاب نتيجهاي نداشت. نتيجتاً برخلاف سالهاي گذشته كه در پرآبي 5 متر و در كم آبي يك و نيم متر آب در تالاب وجود داشته، طبق بررسيهاي اخير، عمق آب به 10 سانتيمتر رسيده است، بهطوري كه حيات گياهي و جانوري تالاب درحال دست و پنجه نرم كردن با مرگ هستند.
بحران ديگري كه بر تالاب اميركلايه تحميل شده است، ورود بيلهاي مكانيكي توسط برخي ادارات و برخي اشخاص براي كانالكشي و دسترسي بيشتر به پهنه آبي تالاب و تصرف و تغيير كاربري اراضي آن بوده است كه در هر مورد اقدامات بازدارنده صورت گرفته و درحال پيگيري ميباشد.
در حال حاضر، بحران آتشسوزي نيز به عنوان يك عامل مخرب حلقهاي ديگر از عوامل تهديدكننده تالاب است كه موجب تخريب زيستگاه ميشود. لازم به ذكر است، نيزارها و درختزارهاي تالاب محل امن و مناسبي جهت لانهگزيني تعدادي از پرندهها و پستانداران و دوزيستان است.
رئيس اداره محيط زيست لاهيجان، گفت: طبق بررسيهاي بهعمل آمده، حدود 150 هكتار از نیزارهای اراضي تالاب بينالمللي اميركلايه كه در هفته گذشته طعمه حريق شده بود در آتش سوخت.
حسين مظلومي با اشاره به اين مطلب كه آتشسوزي حدود ظهر روز يكشنبه 3 شهريور از شاخه غربي شروع شد و اين اداره پس از اطلاع نسبت به شناسايي مكان دقيق آتشسوزي و بررسي راههاي دسترسي به مكان با حضور در منطقه، هماهنگي لازم را با مسئولين شهرستان و استان به صورت تلفني و تقاضاي كمك براي اطفاء حريق اقدام نمود، در گفتوگو با خبرگزاری ایسنا، اظهار داشت: بر اساس هماهنگيها، عليرغم اینكه دسترسي به مكان جهت اطفاي حريق غيرمتحمل مينمود، قرار شد از صبح روز دوشنبه عمليات مهار حريق شروع شود.
وي، افزود: متأسفانه صبح روز دوشنبه 4 شهريور حريق در شاخه شرقي اميركلايه اطلاع داده شد. به دليل نزديكي آتش در شاخه شرقي به تأسيسات سرمحيط باني اميركلايه، عمليات اطفاء حريق از همين شاخه شروع شد.
مظلومي عمليات اطفاء حريق را شامل جداسازي فيزيكي و آبپاشي عنوان كرد و تصريح نمود: حدود ساعت 20 روز دوشنبه با همكاري كارشناسان و محيط بانان اين اداره و آتشنشاني لاهيجان موفق به مهار حريق شديم كه همزمان متوجه توقف آتش در شاخه غربي شديم و برآوردها نشاندهنده سوختن حدود 150 هكتار از اراضي بوده است.
وي آتشسوزي را بر اساس نظر كارشناسي به صورت عمدي اعلام و متذكر شد: عموماً آتشسوزي عمدي كه در سالهاي گذشته نيز سابقه داشته، به منظور تسهيل در تصرف اراضي، دسترسي به پهنه آبي و ايجاد محل مناسب جهت فرود پرندگان زمستان گذران و زمينهسازي جهت شكار و زندهگيري آنان به روشهاي غيرقانوني از جمله نصب تورهاي هوايي صورت ميگرفت.
مظلومي، گفت: صرفنظر از اثر كودها، سموم كشاورزي و عوامل مخرب ديگر اثر همديگر را افزايش ميدهند، بهطوري كه خشكسالي خود باعث كم شدن حجم آب شده است، درحالي كه برداشت بيرويه آب كانالكشي و بازوسازي و حفر چاههاي متعدد بر آن اثر مضاعف داشته است.
وي، ادامه داد: خشكسالي تالاب باعث ايجاد شرايط بسيار حاد براي آبزيان و احتمال زياد حذف بعضي از آنها و آتشسوزي باعث تخريب زيستگاه پرندگان، دوزيستان و پستانداران شده و در مجموع عوامل مخرب كمر به مرگ تمام جوامع گياهي و جانوري بستهاند.
مظلومي با بيان اين مطلب كه اين اداره توانست با هماهنگي محاكم قضايي عمليات بيلهاي مكانيكي را متوقف نمايد، اما هشدارهاي زيستمحيطي درخصوص برداشت بيرويه آب كاملاً ناديده گرفته شد و متوليان آبرساني و كشاورزي هيچ اقدامي در اين زمينه انجام ندادند و چون منافع عامه مردم وجود دارد، تنها اقدام ممکن، ايجاد منابع ديگر جهت آبرساني به مزارع بوده است.
رئيس اداره محيط زيست لاهيجان در پايان درخصوص آتشسوزي تالاب اميركلايه، با توجه به محيط تالاب كه حدود 40 كيلومتر است، خاطرنشان كرد: تنها اقدامات حفاظتي مأمورين اين اداره كافي نيست، بلكه مردم نيز بايد در حفظ و صيانت از تالاب كه منافع خود آنها نيز در ميان است كوشا باشند و حفاظت از تالاب نياز به مشاركت همگاني دارد و این تنها يك شعار نيست، بلكه در واقع مسئولين و مردم بايد دست به دست هم دهند تا اين مهم محقق شود.
در حاشیه بازدید از تالاب بینالمللی امیرکلایه، یک کارشناس محیط زیست به خبرگزاری ایسنا، گفت: کشت اصولی برنج از مواردی است که باید مد نظر قرار گیرد، به گونهای که کشت اینگونه به صورت سازگار و همگام با محیط زیست باشد.
هادیپور، افزود: از راههای پیشنهادی میتوان به مبارزه بیولوژیک با آفات و همچنین عدم استفاده از کود و سم در روشهایی نظیر کشت توأم برنج و ماهی و یا برنج و اردک اشاره نمود، کودها و سموم مصرفی مستقیماً از طریق آبهای کشاورزی وارد تالاب شده و در بدن زیستمندان آن ذخیره میگردند. این درحالی است که موارد فوق طی فرآیند بزرگنمایی زیستی شدیداً برای سلامتی انسان و همچنین موجودات گوشتخواری که در رأس هرم انرژی و زنجیره غذایی قرار دارند، بسیار خطرناک و کشنده میباشد.
وی، گفت: از طرفی سوزاندن کاه بعد از دروی محصول، آلودگی شدید هوا، ورود گازهای گلخانهای به جو، آتشسوزیهای غیرقابل کنترل و ... را در پی دارد که حتماً باید مورد توجه قرار گیرند.
هادیپور فاصله تالاب امیرکلایه را از شهر لاهیجان 40 کیلومتر عنوان نمود و تصریح کرد: تالاب امیرکلایه زیستگاه گونههای ارزشمند و در خطر انقراضی همچون "شنگ" میباشد که اخیراً به دلیل آلودگیهای شدید حاصل از سموم کشاورزی، شکار غیرمجاز، جزیرهای شدن زیستگاه، خشک شدن تالاب، کمبود غذا، تجزیه زیستگاه و ... در فهرست سرخ IUCN میباشد. همچنین شنگها، Indicato یا شاخص سلامتی آبها هستند و نابودی آنها حاکی از نابودی تالابها میباشد.
وی، افزود: شرایط ایجاد شده در تالاب، حکایت از ایجاد بازخور مثبت (چرخه معیوب) دارد، به گونهای که شرایط برای تالاب لحظه به لحظه حادتر میگردد و صدای بلند زنگ نابودی تالاب به گوش میرسد.
این کارشناس محیط زیست، گفت: کشاورزی غیراصولی در حاشیه تالاب منجر به استفاده غیر اصولی از آب تالاب، تصرفات اراضی، ورود کشاورزی غیراصولی در حاشیه بیش از حد گیاهان، ایجاد زهکش، احداث چاه، کم شدن آب تالاب، صید غیرمجاز ماهیان، خشکاندن اراضی، خشک شدن تالاب و نهایتاً ایجاد آتشسوزیهای بزرگ و غیرقابل کنترل، همه و همه از مواردیاند که تالاب بینالمللی امیرکلایه را رو به نابودی کشاندهاند. در یک جمله میتوان گفت که تالاب بینالمللی و پناهگاه حیات وحش امیرکلایه دارای تمامی فاکتورهای تخریب تالابها میباشد!
وی با اشاره به اینکه این تالاب مجموعهای بسته (ایزولهشده) میباشد، اذعان داشت: با ایجاد دریچهای بتونی در محل خروج تالاب به سمت دریا (با هدف ذخیره آب)، مسیر مهاجرت ماهیان به سمت دریا و بالعکس قطع شده است. این درحالی است که ایجاد مکانهای امن برای تخمریزی ماهیان از جمله فواید مهم تالابها میباشد. همچنین احداث دیواره و پشتههای بلند گوناگون در حاشیه تالابها منجر شده تا دسترسی زیستمندان تالاب به نقاط مختلف غیرممکن گردد.
هادیپور، افزود: متأسفانه فرهنگ صحیح حفاظت از طبیعت و محیط زیست در بین مردم رواج ندارد؛ به گونهای که به حفاظت از زیستگاهها که در واقع بانکهای ژنتیکی ارزشمندی هستند توجهی نداریم.
وی حاشیه (محیط) تالاب امیرکلایه را تقریباً 40 کیلومتر عنوان کرد و افزود: زیاد بودن این منطقه با توجه به مساحت کم آن، باعث شده تا عوامل مخرب محیطی (انسان) و طبیعت بتوانند حیات تالاب را با خطر جدی روبهرو نمایند.
یادآور میشود، گرچه عملیات بیلهای مکانیکی که به بهانه ایجاد کانال کمر به خشک کردن و نابودی بخش بزرگی از تالاب بستهاند، متوقف شده است، اما اگر همچنان بیتوجهیها به تالاب ادامه داشته باشد، پس از تالاب انزلی شاهد قرار گیری تالاب بینالمللی امیرکلایه نیز در فهرست مونترو (فهرست تالابهای در معرض نابودی) خواهیم بود و این درحالی است که در استان گیلان به توسعه قطبهای گردشگری بها داده میشود، اما به راحتی داشتهها قربانی میگردند.
استان گیلان تنها دارای 3 تالاب بینالمللی است.
نظرات بینندگان