موزه میراث روستایی؛ نمایشگاهی از یکصد سال گذشته گیلان
معماری روستایی گیلان به دلیل تنوع اقلیمی (ییلاقی، کوهپایه‌ای، جنگلی، جلگه‌ای)، رنگارنگی فرهنگی و همزیستی اقوام گوناگون (گیلک، تالش، ترک، گالش، کرد) و جلوه‌های متنوع، هریک با طبیعت مناطق و نیازهای ساکنان آن هماهنگی دارد. در این موزه، معیشت، کار، مسکن، صنایع دستی و انواع فضاهایی که در یک حوزه خانوادگی وجود دارد بازسازی شده و به نمایش درآمده است.
موزه "میراث روستایی گیلان" نام روستایی روباز در استان گیلان در شمال ایران است. این موزه در زمینی به مساحت حدود ۲۶۰ هکتار در پارک جنگلی سراوان، واقع در کیلومتر ۱۸ جاده رشت ـ تهران در دست تکمیل است.
به گزارش خبرگزاری مهر، فاز مطالعات مقدماتی این موزه از اوایل سال ۱۳۸۱ خورشیدی آغاز و در اردیبهشت سال ۱۳۸۴ اولین کارگاه این طرح، یعنی حوزه فرهنگی و معماری جلگه شرق سپیدرود راه‌اندازی شده است.
قرار است بناهای ۹ روستای اصیل استان که نمادهای معماری اصیل گیلان در آن‌ها نمایان است، واچینی و سپس در محل این موزه دوباره‌چینی شود.
از این تعداد روستا، یک روستا در جلگه شرقی گیلان، یعنی لاهیجان و رودبنه و روستای دوم مربوط به جلگه مرکزی رشت و حومه و روستای سوم مربوط به فومنات است.
دیرینگی بناهای موجود در سایت موزه از ۶۵ تا ۱۸۰ سال است. در این موزه نوع زندگی، کار، مسکن و صنایع دستی بومی گیلان به نمایش درمی‌آید.
رئیس سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری گیلان در این ارتباط، گفت: موزه میراث روستایی گیلان اولین اکو موزه‌ای است که در رابطه با معرفی تاریخچه و نوع فرهنگ و زندگی مردم در فضای باز ایجاد شده است.
محمدحسین مهدی‌پور، افزود: در این موزه، معیشت، کار، مسکن، صنایع دستی و انواع فضاهایی که در یک حوزه خانوادگی وجود دارد بازسازی شده و به نمایش درآمده است.
وی، بیان داشت: بر پایه مطالعات مردم‌شناسی و معماری، 9 حوزه فرهنگی و معماری در گیلان شناسایی و برای هریک از آن‌ها مکان ویژه‌ای در محل موزه درنظر گرفته شده است.
وی، گفت: تاکنون شش مجموعه مسکونی، شامل 27 سازه مربوط به حوزه فرهنگی و معماری جلگه شرق سپیدرود و چهار مجموعه مسکونی، شامل 14 سازه مربوط به حوزه فرهنگی و معماری جلگه مرکزی گیلان در محل موزه بازسازی شده و مجموعه‌های دیگری نیز به تدریج راه‌اندازی خواهند شد.
مهدی‌پور همچنین، اعلام کرد: در سایت موزه، دو مجموعه مهمانپذیر با بهره‌گیری از معماری روستایی گیلان نیز طراحی شده است.
وی، افزود: در طراحی سایت، محل‌های جداگانه برای نمایش‌ها و بازی‌های سنتی، پرورش گیاهان دارویی و درختان بومی، بازار روز، کارگاه صنایع دستی، مزارع برنج و باغات چای، معماری روستایی ملل، پارک بازی کودکان، چایخانه‌ها و رستوران‌های سنتی، اردوگاه تفریحی و پژوهشکده معماری و مردم‌شناسی درنظر گرفته شده است.
رئیس سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری گیلان، گفت: معماری روستایی گیلان به دلیل تنوع اقلیمی (ییلاقی، کوهپایه‌ای، جنگلی و جلگه‌ای)، رنگارنگی فرهنگی و همزیستی اقوام گوناگون (گیلک، تالش، ترک، گالش، کرد) و جلوه‌های متنوع، هریک با طبیعت مناطق و نیازهای ساکنان آن هماهنگی دارد.
مهدی‌پور، اظهار داشت: بازسازی 27 سازه مربوط به حوزه فرهنگی و معماری جلگه شرق سفیدرود و 14 سازه مربوط به حوزه فرهنگی و معماری جلگه مرکزی، خود نمایشگاهی باشکوه، زنده و چشم‌نواز است.
مدیر اجرایی پروژه موزه میراث روستایی گیلان نیز در این زمینه، خاطرنشان کرد: برای نشان دادن دستاوردهای این پروژه بزرگ ملی که در نوع خود برای اولین بار در خاورمیانه به اجرا درآمده است، به مناسبت‌های مختلف نمایشگاهی از عکس‌ها و نقشه‌های معماری سازه‌های روستایی گیلان در محل موزه برگزار می‌شود.
کیانوش لیاقت‌ورز، اشاره کرد: در این نمایشگاه، ویژگی خانه‌ها و دیگر سازه‌های منتخب، روش واچینی، حمل و نقل اجزای ابنیه و مراحل دوباره چینی آن‌ها به نمایش گذاشته می‌شود.
وی، اذعان داشت: درباره هریک از مجموعه‌های مسکونی منتخب، پژوهش‌های گسترده مردم‌شناسی توسط گروه تحقیقات مردم‌شناسی موزه انجام می‌شود.
لیاقت‌ورز، گفت: در این پژوهش‌ها، شیوه زندگی، آداب و سنن هریک از حوزه‌های فرهنگی گیلان، کاربری بخش‌های گوناگون هر بنا، ابزار و اثاثیه و دیگر ملزومات زندگی روستایی، روش سنتی زراعت، باغداری، پرورش دام، طیور، نوغانداری و ... به دقت ثبت و ضبط می‌شوند تا در فضای خانه‌ها و محوطه‌ها، گوشه‌هایی از این فرهنگ رنگارنگ و غنی به نمایش گذاشته شود.
وی همچنین به سفره گیلانی اشاره کرد و افزود: سفره گیلانی هماهنگ با طبیعت آن، سرسبز، متنوع و انباشته از طبیعت محصولات کشاورزی، فرآورده‌های دامی و ... است.
لیاقت‌ورز، بیان داشت: برنج غذای اصلی گیلانیان است، اما در کنار آن انواع سبزی، تخم مرغ، لبنیات، گوشت پرندگان شکاری، انواع ماهیان رودخانه‌ای و دریایی و ... سفره گیلانی را پربار می‌کند.
وی، اظهار کرد: نان نیز اگرچه غذای دوم مردم گیلان است، اما در مناطق مختلف با ترکیبات گوناگونی از قبیل آرد گندم، آرد برنج، تخم مرغ، کدو، شیر، شکر و دیگر افزودنی‌های طبیعی، گونه‌های فراوان دارد.
به گفته وی، عرضه برخی غذاها و تنقلات خاص گیلان جزء برنامه‌های موزه است.
وی، افزود: کارشناسان موزه، از آغاز تاکنون، تعداد قابل توجهی از ابزار کشاورزی، تزئینات خانه‌ها و دیگر وسایل مورد استفاده روستاییان را جمع‌آوری کرده‌اند.
لیاقت‌ورز، گفت: نمایش این اشیاء که بسیاری از آن‌ها را اهالی روستاها به موزه اهداء کرده‌اند، بازدیدکنندگان را با جلوه‌های گوناگونی از هنر و زندگی روستایی آشنا می‌کند.
مدیر اجرایی پروژه موزه روستایی گیلان، اظهار داشت: پوشاک روستاییان گیلان در عین تنوع گونه‌ها، اغلب رنگ‌های شاد، چشم‌نواز و هماهنگ با طبیعت زیبای این منطقه دارد.
وی، اعلام کرد: پوشاک مردان و زنان روستایی هم شاد است، هم راحت و مناسب برای انجام انواع فعالیت و هم در عین حال پوشش کامل و متناسب با اعتقادات مذهبی مردم گیلان دارد.
لیاقت‌ورز همچنین با بیان این‌که گروه تحقیقات مردم‌شناسی موزه، نمایش‌ها و بازی‌های خاص یا بومی‌شده گیلان را طی پژوهش‌های مفصل جمع‌آوری و ثبت کرده‌اند، افزود: اجرای لافندبازی، کشتی گیله‌مردی و موسیقی محلی برای حفظ و احیای آن‌ها از برنامه‌های این موزه است.
وی، بیان داشت: در چهار ماهه گذشته سال جاری، 50 هزار نفر از این موزه بازدید کردند که اغلب آنان مسافران و گردشگران داخلی و خارجی بودند.
لیاقت‌ورز با اعلام این‌که شناساندن موزه میراث روستایی تلاش جدی‌تر مسئولان استان را طلب می‌کند، افزود: موزه میراث روستایی، گیلان کوچک و به یاد ماندنی از یکصد ساله استان است که آداب و سنن اصیل و فرهنگ غنی گیلان را در خود جای داده است.
وی، یادآور شد: علاقه‌مندان می‌توانند روزهای تعطیل، به‌ویژه پنجشنبه و جمعه هر هفته از این موزه واقع در پارک جنگلی سراوان در جاده تهران بازدید کنند.
به گزارش خبرگزاری مهر، فاز مطالعات مقدماتی این موزه از اوایل سال ۱۳۸۱ خورشیدی آغاز و در اردیبهشت سال ۱۳۸۴ اولین کارگاه این طرح، یعنی حوزه فرهنگی و معماری جلگه شرق سپیدرود راه‌اندازی شده است.
قرار است بناهای ۹ روستای اصیل استان که نمادهای معماری اصیل گیلان در آن‌ها نمایان است، واچینی و سپس در محل این موزه دوباره‌چینی شود.
از این تعداد روستا، یک روستا در جلگه شرقی گیلان، یعنی لاهیجان و رودبنه و روستای دوم مربوط به جلگه مرکزی رشت و حومه و روستای سوم مربوط به فومنات است.
دیرینگی بناهای موجود در سایت موزه از ۶۵ تا ۱۸۰ سال است. در این موزه نوع زندگی، کار، مسکن و صنایع دستی بومی گیلان به نمایش درمی‌آید.
رئیس سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری گیلان در این ارتباط، گفت: موزه میراث روستایی گیلان اولین اکو موزه‌ای است که در رابطه با معرفی تاریخچه و نوع فرهنگ و زندگی مردم در فضای باز ایجاد شده است.
محمدحسین مهدی‌پور، افزود: در این موزه، معیشت، کار، مسکن، صنایع دستی و انواع فضاهایی که در یک حوزه خانوادگی وجود دارد بازسازی شده و به نمایش درآمده است.
وی، بیان داشت: بر پایه مطالعات مردم‌شناسی و معماری، 9 حوزه فرهنگی و معماری در گیلان شناسایی و برای هریک از آن‌ها مکان ویژه‌ای در محل موزه درنظر گرفته شده است.
وی، گفت: تاکنون شش مجموعه مسکونی، شامل 27 سازه مربوط به حوزه فرهنگی و معماری جلگه شرق سپیدرود و چهار مجموعه مسکونی، شامل 14 سازه مربوط به حوزه فرهنگی و معماری جلگه مرکزی گیلان در محل موزه بازسازی شده و مجموعه‌های دیگری نیز به تدریج راه‌اندازی خواهند شد.
مهدی‌پور همچنین، اعلام کرد: در سایت موزه، دو مجموعه مهمانپذیر با بهره‌گیری از معماری روستایی گیلان نیز طراحی شده است.
وی، افزود: در طراحی سایت، محل‌های جداگانه برای نمایش‌ها و بازی‌های سنتی، پرورش گیاهان دارویی و درختان بومی، بازار روز، کارگاه صنایع دستی، مزارع برنج و باغات چای، معماری روستایی ملل، پارک بازی کودکان، چایخانه‌ها و رستوران‌های سنتی، اردوگاه تفریحی و پژوهشکده معماری و مردم‌شناسی درنظر گرفته شده است.
رئیس سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری گیلان، گفت: معماری روستایی گیلان به دلیل تنوع اقلیمی (ییلاقی، کوهپایه‌ای، جنگلی و جلگه‌ای)، رنگارنگی فرهنگی و همزیستی اقوام گوناگون (گیلک، تالش، ترک، گالش، کرد) و جلوه‌های متنوع، هریک با طبیعت مناطق و نیازهای ساکنان آن هماهنگی دارد.
مهدی‌پور، اظهار داشت: بازسازی 27 سازه مربوط به حوزه فرهنگی و معماری جلگه شرق سفیدرود و 14 سازه مربوط به حوزه فرهنگی و معماری جلگه مرکزی، خود نمایشگاهی باشکوه، زنده و چشم‌نواز است.
مدیر اجرایی پروژه موزه میراث روستایی گیلان نیز در این زمینه، خاطرنشان کرد: برای نشان دادن دستاوردهای این پروژه بزرگ ملی که در نوع خود برای اولین بار در خاورمیانه به اجرا درآمده است، به مناسبت‌های مختلف نمایشگاهی از عکس‌ها و نقشه‌های معماری سازه‌های روستایی گیلان در محل موزه برگزار می‌شود.
کیانوش لیاقت‌ورز، اشاره کرد: در این نمایشگاه، ویژگی خانه‌ها و دیگر سازه‌های منتخب، روش واچینی، حمل و نقل اجزای ابنیه و مراحل دوباره چینی آن‌ها به نمایش گذاشته می‌شود.
وی، اذعان داشت: درباره هریک از مجموعه‌های مسکونی منتخب، پژوهش‌های گسترده مردم‌شناسی توسط گروه تحقیقات مردم‌شناسی موزه انجام می‌شود.
لیاقت‌ورز، گفت: در این پژوهش‌ها، شیوه زندگی، آداب و سنن هریک از حوزه‌های فرهنگی گیلان، کاربری بخش‌های گوناگون هر بنا، ابزار و اثاثیه و دیگر ملزومات زندگی روستایی، روش سنتی زراعت، باغداری، پرورش دام، طیور، نوغانداری و ... به دقت ثبت و ضبط می‌شوند تا در فضای خانه‌ها و محوطه‌ها، گوشه‌هایی از این فرهنگ رنگارنگ و غنی به نمایش گذاشته شود.
وی همچنین به سفره گیلانی اشاره کرد و افزود: سفره گیلانی هماهنگ با طبیعت آن، سرسبز، متنوع و انباشته از طبیعت محصولات کشاورزی، فرآورده‌های دامی و ... است.
لیاقت‌ورز، بیان داشت: برنج غذای اصلی گیلانیان است، اما در کنار آن انواع سبزی، تخم مرغ، لبنیات، گوشت پرندگان شکاری، انواع ماهیان رودخانه‌ای و دریایی و ... سفره گیلانی را پربار می‌کند.
وی، اظهار کرد: نان نیز اگرچه غذای دوم مردم گیلان است، اما در مناطق مختلف با ترکیبات گوناگونی از قبیل آرد گندم، آرد برنج، تخم مرغ، کدو، شیر، شکر و دیگر افزودنی‌های طبیعی، گونه‌های فراوان دارد.
به گفته وی، عرضه برخی غذاها و تنقلات خاص گیلان جزء برنامه‌های موزه است.
وی، افزود: کارشناسان موزه، از آغاز تاکنون، تعداد قابل توجهی از ابزار کشاورزی، تزئینات خانه‌ها و دیگر وسایل مورد استفاده روستاییان را جمع‌آوری کرده‌اند.
لیاقت‌ورز، گفت: نمایش این اشیاء که بسیاری از آن‌ها را اهالی روستاها به موزه اهداء کرده‌اند، بازدیدکنندگان را با جلوه‌های گوناگونی از هنر و زندگی روستایی آشنا می‌کند.
مدیر اجرایی پروژه موزه روستایی گیلان، اظهار داشت: پوشاک روستاییان گیلان در عین تنوع گونه‌ها، اغلب رنگ‌های شاد، چشم‌نواز و هماهنگ با طبیعت زیبای این منطقه دارد.
وی، اعلام کرد: پوشاک مردان و زنان روستایی هم شاد است، هم راحت و مناسب برای انجام انواع فعالیت و هم در عین حال پوشش کامل و متناسب با اعتقادات مذهبی مردم گیلان دارد.
لیاقت‌ورز همچنین با بیان این‌که گروه تحقیقات مردم‌شناسی موزه، نمایش‌ها و بازی‌های خاص یا بومی‌شده گیلان را طی پژوهش‌های مفصل جمع‌آوری و ثبت کرده‌اند، افزود: اجرای لافندبازی، کشتی گیله‌مردی و موسیقی محلی برای حفظ و احیای آن‌ها از برنامه‌های این موزه است.
وی، بیان داشت: در چهار ماهه گذشته سال جاری، 50 هزار نفر از این موزه بازدید کردند که اغلب آنان مسافران و گردشگران داخلی و خارجی بودند.
لیاقت‌ورز با اعلام این‌که شناساندن موزه میراث روستایی تلاش جدی‌تر مسئولان استان را طلب می‌کند، افزود: موزه میراث روستایی، گیلان کوچک و به یاد ماندنی از یکصد ساله استان است که آداب و سنن اصیل و فرهنگ غنی گیلان را در خود جای داده است.
وی، یادآور شد: علاقه‌مندان می‌توانند روزهای تعطیل، به‌ویژه پنجشنبه و جمعه هر هفته از این موزه واقع در پارک جنگلی سراوان در جاده تهران بازدید کنند.
نظرات بینندگان