اجرای لاک‌پشتی یکپارچه‌سازی اراضی شالیکاری گیلان

درحالی روند اجرای طرح "یکپارچه‌سازی اراضی شالیکاری استان گیلان" لاک‌پشتی پیش می‌رود که به اعتقاد کارشناسان، بخش کشاورزی منطقه با این وضعیت با تهدید مواجه است.
به گزارش خبرگزاری مهر، مکانیزاسیون در تولید نمونه محصولات زراعی و کاهش هزینه‌های تولید نقش مهمی دارد و از سویی، مقدمه انجام این کار، اجرای یکپارچه‌سازی اراضی است.
اجرای طرح‌های تجهیز و نوسازی اراضی شالیزاری چند سالی است در سطح استان‌های گیلان و مازندران در حال انجام است. تجهیز و نوسازی اراضی شالیزاری به معنای منظم کردن قطعات نامنظم و غیرهندسی به همراه ساخت و اجرای شبکه آبیاری و زهکشی به گونه‌ای که هر قطعه منظم تسطیح شده و به‌طور مستقل دارای کانال آبیاری به منظور آبگیری و کانال زهکشی برای تخلیه زه آب به همراه جاده سرویس مناسب باشد.
بخش عمده اراضی شالیزاری در استان‌های گیلان و مازندران در فصول غیرزراعی زهدار (آبگیر) بوده و امکان کشت دوم و استفاده مجدد از اراضی با هدف بالا بردن تراکم کشت عملاً مقدور نیست.
بدین ترتیب توجه به حساسیت و اهمیت محصول برنج در تأمین نیاز غذایی کشور و با توجه به شرایط و وضعیت اراضی شالیزاری و مسائل و مشکلات در شرایط موجود، تجهیز و نوسازی و یکپارچه‌سازی این اراضی در راستای ایجاد زمینه‌های مناسب برای افزایش میزان بهره‌وری از منابع آب و خاک و امکانات و نهاده‌های موجود اجتناب‌ناپذیر است. حال سئوال این‌که در حال حاضر چند درصد از شالیزارهای استان گیلان یکپارچه‌سازی شده است؟
رئیس سازمان جهاد کشاورزی گیلان در پاسخ به این سئوال گفت: متأسفانه از سال 1371 تاکنون 31 درصد از شالیزارهای استان تجهیز و نوسازی شده‌اند.
اردشیر روحی ماسوله افزود: این طرح با توجه به خرد بودن اراضی در گیلان و تهدیداتی که در رابطه با بخش کشاورزی در استان وجود دارد، باید هرچه سریع‌تر در این منطقه عملیاتی شود.
وی اظهار داشت: هر زیرساختی برای استان، مثل اتوبان، راه آهن و فرودگاه یک فرصت است، ولی همگام با این مزیت‌ها باید مسائل بخش کشاورزی رشد پیدا کند، یعنی در سریع‌ترین زمان، شالیزارها یکپارچه‌سازی شود.
وی با بیان این‌که تا پایان برنامه پنجم ساله پنجم توسعه باید تمامی اراضی شالیکاری گیلان یکپارچه‌سازی شوند، ادامه داد: برای اجرای این طرح علاوه بر استقبال کشاورزان، پیمانکاران خوبی نیز تربیت شده‌اند.
تجهیز و نوسازی اراضی شالیزاری از گام‌های مهم ایجاد زیربنای لازم برای تولید هرچه بیشتر محصول برنج است. هدف از این عملیات، مرتب کردن اراضی شالیزاری، افزایش راندمان آبیاری، افزایش راندمان ماشین‌آلات و تسریع در مکانیزاسیون، کاهش هزینه تولید، برقراری امکان مدیریت مستقل برای هر کرت، تجمیع قطعات پراکنده، احداث جاده‌های زراعی، فراهم کردن زمینه جلوگیری از تغییر کاربری اراضی، بالا بردن قابلیت زهکشی اراضی برای توسعه کشت دوم بعد از برنج و در یک جمله، استفاده بهینه از منابع آب و خاک و نهاده‌هاست.
مدیر آب و خاک و امور فنی و مهندسی سازمان جهاد کشاورزی گیلان در این ارتباط به اشکالات اساسی مزارع سنتی شالیزاری اشاره کرد و گفت: مسطح نبودن زمین، مشکل حمل محصول، فقدان کانال‌های آبیاری و زهکشی، باتلاقی بودن برخی مزارع، عدم قابلیت کشت مکانیزه، تعداد زیاد مرزها و زیاد بودن هزینه تولید از مشکلات مهم مزارع سنتی است.
احمد زارع همچنین عدم امکان کشت دوم، مشکل آبیاری، عدم استفاده از ماشین‌‌آلات، عدم وجود جاده دسترسی، فقدان امکان مدیریت مصرف نهاده‌‌ها، پراکنده بودن مالکیت‌‌ها، وجود کرت‌های کوچک و نداشتن مدیریت مستقل را از دیگر مشکلات مزارع سنتی عنوان کرد.
وی اظهار داشت: استفاده بهینه از اراضی زراعی با شناخت و به‌کارگیری روش‌های مناسب مطالعاتی ـ اجرایی، از اهم اهداف توسعه کشاورزی در هر منطقه جغرافیایی است.
مدیر آب و خاک و امور فنی و مهندسی سازمان جهاد کشاورزی گیلان ادامه داد: یکپارچه‌سازی اراضی در قالب کلی "تجهیز و نوسازی اراضی" و با اهداف اصلی از قبیل افزایش بازده تولیدات کشاورزی، بالا بردن راندمان آبیاری و به تبع آن، استقرار کشت پایدار و بهبود شرایط زیست روستایی چند سالی است که به مثابه شیوه‌ای کارآمد در اراضی استان‌های شمالی اجرا می‌شود.
به هر حال تغییر کاربری اراضی مستعد شالیکاری استان‌های شمالی با توجه به توسعه زیرساخت‌های عمرانی، از قبیل ایجاد بزرگراه، راه آهن، فرودگاه و ... به عنوان یک تهدید جدی در استان مطرح است. از این‌رو شتاب بخشیدن به روند اجرای طرح تجهیز و نوسازی اراضی در این منطقه ضرورتی اجتناب‌ناپذیر است.