كارشناسان شهري مشكل دفع زباله در استان گيلان را به دليل محدوديتهاي اكولوژيكي و جغرافيايي جدي ميدانند و بر لزوم ارائه راهكارهايي جدي و سريع براي رفع اين معضل تأكيد دارند.
یک كارشناس اداره كل حفاظت محيط زيست گيلان در گفتوگو با خبرگزاری ايرنا اظهار داشت: ميانگين توليد سرانه زباله در گيلان با توليد 900 گرم از ميزان ميانگين توليد سرانه 700 تا 750 گرم كشور بيشتر است، درحالي كه استاندارد جهاني توليد زباله 450 تا 600 گرم ميباشد.
عظيم احديفر افزود: گردشگرپذير بودن استان، نزديكي روستا به شهر و افزايش مصرفگرايي شهرنشينان و تسري آن به حوزه روستايي، از دلايل عمده افزايش سرانه توليد زباله در استان گيلان است.
وي ادامه داد: شيرابه زبالهها حاوي فلزات سنگين و آلودگيهاي ميكروبي است كه اين عوامل باعث تغييرات اسيديته محيطهاي پذيرنده شده و علاوه بر آن، منابع آبي و خاكي استان را نيز مورد تهاجم قرار ميدهند.
وي خاطرنشان كرد: گيلان داراي تراكم بالاي جمعيتي است و مراكز حساس زيستي اين استان، مانند رودخانهها و جنگلهاي تحت حفاظت و منابع آبي به مراكز جمعيتي نزديك هستند كه اين موضوع زيستبومهاي استان را در وضعيت خطرناكي قرار داده است.
اين كارشناس اداره كل حفاظت محيط زيست گيلان بحران زباله در استان را جدي دانست و گفت: حل اين بحران، راهكارهاي بسيار سريع و توجه در سطح استاني و ملي را ميطلبد.
وي به اثرات زبالهها در استان گيلان اشاره و تصريح كرد: انتشار گازهاي مضر ناشي از زبالهها همچنين از طريق هوا به روي گياهان تأثيرگذار بوده و تعليف دام و غذاي حيات وحش را تهديد ميكند.
احديفر بيان داشت: 70 درصد زبالههاي استان، زبالههاي تر محسوب ميشوند كه اين زبالههاي تر منبع توليد شيرابه هستند كه بايد مديريت صحيح درخصوص اين زبالهها اعمال شود.
وي يكي از راههاي كاهش زبالهها را بازيافت آنها ذكر و خاطرنشان كرد: بر اساس استانداردهاي امروزي، 90 درصد زبالهها قابل بازيافت بوده و صرفه اقتصادي دارند.
وي افزود: با فرهنگسازي ريشهدار در مردم و كنترل و نظارت در بخش زباله ميتوان از آسيبهاي وارد شده به طبيعت استان جلوگيري كرد.
معاون محيط زيست انساني اداره كل حفاظت محيط زيست گيلان نيز در گفتوگو با خبرگزاری ايرنا اظهار داشت: طرح جامع مديريت پسماند استان گيلان تهيه شده و مراحل نهايي خود را طي ميكند كه پيشبيني ميشود تا پايان سال جاري اجرايي شود.
هادي حيدرنيا ادامه داد: جمعآوري زباله در تمامی شهرستانهاي استان گيلان و حتي در برخي از روستاها نيز به شكل مكانيزه انجام ميگيرد.
وي تصريح كرد: در استان گيلان 31 محل دفن زباله وجود دارد كه زبالهها در اين مكانها دفن ميشوند و در صورت بازيافت زبالهها ميتوان از تخريب طبيعت گيلان توسط زبالهها جلوگيري كرد.
برخي كارشناسان، زبالهها را به عنوان منبع بحران آلودگي طبيعت گيلان نام ميبرند و معتقدند كه بين 40 تا 50 درصد مشكلات زيست محيطي استان گيلان ناشي از بحران پسماند و پساب است.
به گفته اين متخصصان، محيط طبيعي گيلان و بهطور كلي، محيط طبيعي شمال كشور به دليل تنوع گياهي و جنگلي پيچيدهتر و شكنندهتر از طبيعت ساير استانهاست كه از پارامترهاي طبيعي بيشتري تشكيل شدهاند.
آنها معتقدند دفع بيرويه زبالهها در طبيعت سبز و محيطهاي آبي و جاري شدن انواع فاضلابها به رودخانهها موجب آلودگي آبهاي سطحي و زيرزميني شده و روز به روز بر چالشهاي زيست محيطي اين استان ميافزايد.
اين كارشناسان يكي از خطرات عمده پسماندها را نفوذ آنها به آب شرب ميدانند كه به گفته آنان، بيماريهاي حصبه، وبا، انواع اسهال خوني و عفونتهاي جلدي و آلودگي خاك از عوارض آن محسوب ميشوند كه به سبب بارندگي و مرطوب بودن زمين، برهم خوردن سريع تركيبات خاك و تغيير در بافت آن ايجاد ميشوند.
رئيس گروه محيط زيست دانشگاه گيلان به خبرگزاری ايرنا گفت: مديريت پسماند و پساب، بحث بنيادي و اساسي در استانهاي شمالي و بهخصوص در استان گيلان محسوب ميشود و وضعيتي كه هماكنون در اين استان با آن مواجه هستيم، منابع چند ساختاري اين استانها، از جمله جنبه گردشگري و توريستي آن را با مخاطراتي مواجه ميسازد.
ثابت رفتار اظهار داشت: افزايش جمعيت، فشار گردشگران به روستاهاي گيلان را درپي دارد كه هماكنون زبالههاي ناشي از سفر گردشگران به طبيعت گيلان در اين مناطق بهطور غيراصولي انباشته شده و ضمن تبديل به منبع آلودگي و ايجاد محيطي زشت، به زيبايي طبيعت آسيب وارد ميكنند.
وي آلودگيها را به عنوان مجموعهاي از عوامل پيچيده ذكر كرد كه با وارد شدن به چرخه حيات در نهايت موجب بيماريها شده و در از بين بردن آبزيان و حيات وحش نقش تخريبي ايجاد ميكنند.
استاندار گيلان نيز در اينباره به خبرگزاری ايرنا گفت: با توجه به حجم زبالههاي توليدي ميتوان با بهكارگيري روشهاي نوين بازيافتي، از قبيل تبديل زباله به گازوييل، اقدامات مهم و مؤثري را در جهت ساماندهي مواد زائد و زباله انجام داد.
روحالله قهرماني چابک با اشاره به تأثير پاكي و نظافت شهرها و روستاها، دريا، تالابها و رودخانهها در تأمين سلامت شهروندان اظهار داشت: بايد با بهرهگيري از پيشرفتهترين امكانات و تجهيزات و فنآوري همچون تبديل زباله به گازوييل، براي حفظ محيط زيست اقدام كرد.
وي افزود: مردم استان و شهرداريها بايد با كمك و همكاري يكديگر در كاهش توليد زباله، تفكيك آن و بهكارگيري روشهاي نوين بازيافتي در جهت ساماندهي مواد زائد و پسماندها گام بردارند.
وی با بيان اينكه مديريت مواد زائد و پسماند هر شهر يكي از عوامل مهم در تأمين سلامت افراد آن جامعه است، بيان داشت: رعايت اصول بهداشتي و آگاهي و كنترل اثرات سوء پسماندها از اهميت بهسزايي برخوردار است كه بايد توجه ويژهاي به آن شود.
قهرماني چابک تصريح كرد: امروزه اگر تدابير اساسي براي زبالههايي كه به علت افزايش جمعيت رو به فزوني است انديشيده نشود، ديرزماني نخواهد گذشت كه بهرغم پيشرفت در تمامي زمينههاي علوم، بايد شاهد زندگي مردم در ميان انبوه زبالههاي توليد شده باشند.
وي خاطرنشان ساخت: سيستم تبديل زباله و مواد زائد به گازوييل، از جمله اقدامات مؤثر و ارزشمندي بهشمار ميرود كه ميتواند نقش مؤثري در جهت حفظ محيط زيست ايفا نمايد.
استاندار گيلان اضافه كرد: بهكارگيري سيستمهاي جديد در بحث زباله از قبيل تبديل زباله به گازوييل، راهكار مناسب و مفيدي است كه علاوه بر مديريت پسماند و ساماندهي زباله، صرفه اقتصادي را براي استان درپي خواهد داشت.
به گزارش خبرگزاری ايرنا، تنها دو مركز دفن بهداشتي و استاندارد زباله در گيلان، يكي در شهرستان رضوانشهر و ديگري در شهرستان صومعهسرا وجود دارد.